टनेलमा तरकारी मौलाएपछि भारत जाने बाध्यता घट्दै

दैलेख । दैलेखको भैरवी गाउँपालिका–३ का किसानहरू व्यावसायिक तरकारी खेतीतर्फ आकर्षित भएसँगै उनीहरूको आर्थिक अवस्थामा आमूल परिवर्तन आएको छ । विशेषगरी प्लास्टिक टनेल प्रविधिको बढ्दो प्रयोगले परम्परागत खेतीलाई विस्थापित गरी बेमौसमी उत्पादन सम्भव बनाएपछि स्थानीयको भारत जाने क्रम घट्दो छ । जिल्ला कृषि विकास कार्यालय दैलेखको ‘रोड कोरिडर’ कार्यक्रम र चक्रत्रा कृषि तथा पशुपालन सहकारी संस्थाको समन्वयमा यहाँका किसानहरू आत्मनिर्भर बन्दै गएका हुन् ।
विगतमा रोजगारीका लागि मुग्लान पस्न बाध्य लालबहादुर थापा अहिले गाउँमै व्यावसायिक खेती गरेर वार्षिक लाखौं आम्दानी गरिरहेका छन् । भारतमा काम गर्दा शारीरिक रूपमा अशक्त भएपछि घर फर्किएका उनले तरकारी खेतीकै कमाइबाट ३० लाख रुपैयाँको घर निर्माण गरेका छन् । त्यस्तै, अर्की किसान पवित्रा थापाले पनि टनेल प्रविधि अपनाएपछि वर्षमा चार वटासम्म बाली लिन थालेकी छन् । उनले यसैको आम्दानीबाट घरायसी खर्च, बालबालिकाको शिक्षा र बीमाको प्रिमियम समेत सहजै धान्दै आएकी छन् ।
कृषि विकास कार्यालयले पछिल्लो तीन आर्थिक वर्षमा टनेल निर्माणका लागि मात्रै ११ लाख रुपैयाँ बराबरको अनुदान सहयोग उपलब्ध गराएको छ । हाल यस क्षेत्रमा ५० भन्दा बढी पक्की र २८ वटा कच्ची टनेलहरू सञ्चालनमा छन् । कार्यालयले टनेलका अतिरिक्त प्रांगारिक मल, विषादी र आधुनिक कृषि औजारहरूमा समेत सहुलियत प्रदान गर्दै आएको छ । यहाँ उत्पादित तरकारीलाई व्यवस्थित रूपमा बजारीकरण गर्न कर्णाली प्रदेशको राजधानी सुर्खेतका व्यापारीहरूसँग समन्वय गरिएको छ ।
२०७३ सालमा स्थापना भएको चक्रत्रा कृषि तथा पशुपालन सहकारीले हाल ३ सय ४५ जना शेयर सदस्यलाई संगठित गरी बीउबिजन, सिँचाइ र बजार पहुँचमा सहजीकरण गरिरहेको छ । सहकारीमार्फत वार्षिक ३० देखि ५० लाख रुपैयाँसम्मको कारोबार हुने गरेको संस्थाका अध्यक्ष मोतिराम अधिकारीले जानकारी दिए । कृषि विकास कार्यालय दैलेखका प्रमुख दशरथ पाण्डेका अनुसार यस्ता कार्यक्रमले परम्परागत निर्वाहमुखी कृषिलाई व्यावसायिक रूपान्तरण गर्न सफल भएको छ । युवाहरू गाउँमै स्वरोजगार बनेपछि वैदेशिक रोजगारीको निर्भरता घट्नु यस आयोजनाको सबैभन्दा सकारात्मक पक्ष मानिएको छ ।